Με ένα ιδιαίτερα αιχμηρό σκίτσο στην καθιερωμένη «καλημέρα» του, ο γνωστός σκιτσογράφος Αρκάς σχολίασε τη χρήση φίλτρων ομορφιάς στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Η ανάρτηση δημοσιεύτηκε στη σελίδα του στο Facebook και αμέσως τράβηξε την προσοχή, καθώς αγγίζει ένα ζήτημα που απασχολεί καθημερινά εκατομμύρια χρήστες. Ο δημιουργός επέλεξε να σχολιάσει με τον δικό του, χαρακτηριστικό τρόπο την αντίφαση μιας ολόκληρης εποχής γύρω από την εικόνα και την αποδοχή του εαυτού.
Το σκίτσο και το μήνυμά του
Στο σκίτσο απεικονίζεται ένα γυναικείο πρόσωπο χωρισμένο στη μέση, με τρόπο που αποτυπώνει δύο εντελώς διαφορετικές εικόνες της ίδιας γυναίκας. Το ένα μισό του προσώπου εμφανίζεται κουρασμένο και γερασμένο, δηλαδή όπως θα ήταν στη φυσική του κατάσταση, χωρίς καμία παρέμβαση. Το άλλο μισό εμφανίζεται νεανικό και «τέλειο», αποτέλεσμα της εφαρμογής ενός φίλτρου ομορφιάς που εξαφανίζει κάθε ίχνος κόπωσης ή ηλικίας.
Πάνω από την εικόνα, ο Αρκάς έγραψε τη φράση που συνοδεύει το σκίτσο: «Η αφόρητη υποκρισία μιας εποχής που υπερασπίζεται φανατικά το δικαίωμα στην ατέλεια, ενώ εφευρίσκει φίλτρα για να την εξαφανίσει». Με αυτόν τον τρόπο, ο σκιτσογράφος βάζει δίπλα δίπλα δύο αντικρουόμενες πραγματικότητες: τον δημόσιο λόγο που τιμά τη φυσικότητα και την πρακτική που, στην καθημερινότητα των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, οδηγεί σταθερά στα φίλτρα ομορφιάς.
Η υποκρισία γύρω από τη φυσική ομορφιά
Το σχόλιο του Αρκά εστιάζει στην αντίφαση μιας εποχής που, από τη μία, μιλά διαρκώς για το δικαίωμα στην ατέλεια, την αποδοχή του εαυτού και τη φυσική ομορφιά, ενώ από την άλλη καταφεύγει συστηματικά στα φίλτρα για να δημιουργήσει μια εξιδανικευμένη εικόνα. Πρόκειται για μια αντίφαση που πολλοί χρήστες κοινωνικών δικτύων αναγνωρίζουν στην καθημερινή τους εμπειρία, ανάμεσα στον λόγο περί αποδοχής και στην πράξη της απόκρυψης.
Το σκίτσο δεν σταματά στη διαπίστωση αυτής της αντίφασης, αλλά καταλήγει σε ένα ερώτημα που απευθύνεται απευθείας στον αναγνώστη: είμαστε πράγματι υπέρμαχοι της φυσικής ομορφιάς και της αποδοχής του εαυτού μας και των γύρω μας όπως ακριβώς είναι, ή μήπως απλώς θα θέλαμε να μπορούμε να αποδεχτούμε την ανθρώπινη φύση μας, χωρίς τελικά να τα καταφέρνουμε; Το ερώτημα αυτό αφήνεται ανοιχτό, χωρίς ο σκιτσογράφος να δίνει ο ίδιος απάντηση, αφήνοντας κάθε αναγνώστη να αναλογιστεί τη δική του σχέση με τα φίλτρα ομορφιάς και την εικόνα που προβάλλει διαδικτυακά.
Η επιλογή του Αρκά να αναδείξει το θέμα μέσα από την καθημερινή του «καλημέρα» δείχνει για ακόμη μία φορά τον τρόπο με τον οποίο ο σκιτσογράφος χρησιμοποιεί απλές εικόνες για να σχολιάσει ευρύτερες κοινωνικές συμπεριφορές. Η χρήση φίλτρων ομορφιάς αποτελεί πλέον διαδεδομένη πρακτική σε φωτογραφίες και βίντεο που δημοσιεύονται καθημερινά στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, κάτι που το σκίτσο φέρνει στο προσκήνιο με έναν άμεσο και κατανοητό τρόπο.
