Το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών απάντησε στο ΠΑΣΟΚ για το ζήτημα του ιδιωτικού χρέους, μετά τις αιχμές του κόμματος της Χαριλάου Τρικούπη σχετικά με τη διαχείριση των «κόκκινων» δανείων. Το ΥΠΕΘΟ εξέδωσε εκτενή ανακοίνωση στην οποία αναλύει το ισχύον νομικό πλαίσιο στην Κύπρο, τις προβλέψεις του ευρωπαϊκού δικαίου και τον ελληνικό Κώδικα Δεοντολογίας. Η αντιπαράθεση ξεκίνησε όταν ο εκπρόσωπος Τύπου του ΠΑΣΟΚ – ΚΙΝΑΛ, Κώστας Τσουκαλάς, υποστήριξε ότι η κυβέρνηση «εξυπηρετεί τα συμφέροντα των funds» και αρνείται να νομοθετήσει την πρόταση του κόμματός του για το ιδιωτικό χρέος.
Διαβάστε επίσης: Το Υπουργείο απαντά στο ΠΑΣΟΚ για το κυπριακό μοντέλο δανείων
Η πρόταση του ΠΑΣΟΚ και το «κυπριακό μοντέλο»
Στην ανακοίνωσή του, το ΠΑΣΟΚ επικαλέστηκε ως πρότυπο το λεγόμενο «κυπριακό μοντέλο» για τη ρύθμιση των οφειλών προς τα funds. Το ΥΠΕΘΟ, όμως, αμφισβήτησε ευθέως αυτή την ερμηνεία, παραθέτοντας το ακριβές κείμενο του νόμου. Σύμφωνα με το άρθρο 18 του κυπριακού Ν. 169(I)/2015, όπως ισχύει σήμερα, ο δανειολήπτης έχει το δικαίωμα να υποβάλει πρόταση αγοράς πριν από την πώληση της πιστωτικής του διευκόλυνσης, εντός προθεσμίας 45 ημερών. Η ίδια δυνατότητα ισχύει και όταν η πώληση αφορά τμήμα χαρτοφυλακίου δανείων, οπότε ο πιστωτής οφείλει να ειδοποιήσει εγγράφως τον δανειολήπτη.
Το υπουργείο τόνισε ωστόσο πως ο κυπριακός νόμος δεν προβλέπει πουθενά δικαίωμα του δανειολήπτη να εξαγοράσει το δάνειό του σε προκαθορισμένο ποσοστό της αξίας του, ούτε υποχρεώνει τον πιστωτή να αποδεχθεί την προσφορά που θα του υποβληθεί. Η διάταξη, όπως εξήγησε το ΥΠΕΘΟ, αφορά αποκλειστικά τη δυνατότητα υποβολής πρότασης στην τρέχουσα αξία του δανείου και όχι θεσμοθετημένο δικαίωμα μονομερούς εξαγοράς. Με βάση αυτή την ανάλυση, η κυβέρνηση έκρινε ότι η αναφορά του ΠΑΣΟΚ στο «κυπριακό μοντέλο» δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα του ισχύοντος νομικού πλαισίου.
Σκληρή απάντηση του ΥΠΕΘΟ και ιστορικό προηγούμενο
Η ανακοίνωση του υπουργείου δεν περιορίστηκε στη νομική τεκμηρίωση, αλλά περιείχε και πολιτική αιχμή προς το ΠΑΣΟΚ. Το ΥΠΕΘΟ σημείωσε ότι το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης «φαίνεται να έχει ξεχάσει πολύ γρήγορα όσα η Ελλάδα έμαθε πολύ ακριβά την προηγούμενη δεκαετία» και πρόσθεσε πως «όσο προσπαθεί να πλειοδοτήσει σε εύκολες υποσχέσεις, τόσο περισσότερο θυμίζει εκείνους που κάποτε κατήγγελλε». Χαρακτηριστική ήταν και η αναφορά πως «η απόσταση από τις πιο αξέχαστες οικονομικές ιδέες του 2015 αρχίζει να γίνεται ανησυχητικά μικρή», σε μια σαφή υπενθύμιση των διαπραγματεύσεων εκείνης της περιόδου.
Το υπουργείο επικαλέστηκε επίσης ένα παλαιότερο κοινοβουλευτικό προηγούμενο. Το 2018, η τότε κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ, μέσω της Ειδικής Γραμματείας Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους, είχε απαντήσει σε ερώτηση του τότε κοινοβουλευτικού εκπροσώπου της Νέας Δημοκρατίας, Κώστα Τζαβάρα, περιγράφοντας ακριβώς το ίδιο καθεστώς που ισχύει σήμερα στην Κύπρο: δυνατότητα του πιστωτικού ιδρύματος να δημοσιοποιήσει την πρόθεσή του να πωλήσει μια απαίτηση και αναμονή 45 ημερών για ενδεχόμενη πρόταση εξαγοράς από τον δανειολήπτη. Η απάντηση εκείνη, με ημερομηνία 11 Ιανουαρίου 2018, είχε δοθεί πριν από την ευρωπαϊκή Οδηγία 2019/1023, η οποία στη συνέχεια διαμόρφωσε ενιαίο ευρωπαϊκό πλαίσιο για το ζήτημα.
Το ΥΠΕΘΟ υπενθύμισε, τέλος, ότι αντίστοιχη δυνατότητα ρύθμισης πριν από την πώληση δανείου προβλέπεται και στην Ελλάδα, μέσα από τον ελληνικό Κώδικα Δεοντολογίας, ο οποίος επιτρέπει τη διευθέτηση οφειλών πριν αυτές περάσουν σε τρίτους. Η κυβέρνηση επιχειρεί έτσι να τεκμηριώσει ότι το υφιστάμενο πλαίσιο διαχείρισης του ιδιωτικού χρέους στην Ελλάδα δεν υστερεί έναντι του κυπριακού, αντικρούοντας τη βασική αιχμή του ΠΑΣΟΚ ότι απουσιάζει αντίστοιχη προστασία για τους δανειολήπτες.
