Στη Βαρσοβία της Πολωνίας σημειώθηκε μια ασυνήθιστη διαδήλωση ρομπότ, καθώς περίπου τριάντα ρομπότ βγήκαν σήμερα στους δρόμους μπροστά από το πολωνικό υπουργείο Ψηφιακής Πολιτικής. Τα μηχανήματα κρατούσαν σημαίες και φώναζαν συνθήματα, ζητώντας τη θέσπιση κανόνων για τον έλεγχο της τεχνητής νοημοσύνης στον χώρο της εργασίας. Η πρωτόγνωρη αυτή διαδήλωση οργανώθηκε από την πρωτοβουλία Democratism και προσέλκυσε το ενδιαφέρον διεθνών μέσων ενημέρωσης.
Δεκάδες ρομπότ διαδηλώνουν κατά της τεχνητής νοημοσύνης
Στη διαδήλωση συμμετείχαν ρομπότ διαφορετικών τύπων, από δίποδα ανθρωποειδή έως τετράποδα μηχανήματα που θυμίζουν σκύλους. Σαν έμπειροι ακτιβιστές, πηγαινοέρχονταν στον πεζόδρομο μπροστά από το υπουργείο, ενώ από μεγάφωνα ακούγονταν συνθήματα όπως «Ας υπερασπιστούμε τις θέσεις εργασίας», «Ήρθε η ώρα να οριστούν κανόνες» και «Μην περιμένετε, ρυθμίστε». Το ανθρωποειδές ρομπότ Agibot A3, ένα από τα παρόντα μηχανήματα, εξήγησε στο Γαλλικό Πρακτορείο ότι τα ρομπότ βρίσκονται εκεί για να δείξουν πως η τεχνολογία αυτή είναι ήδη μια πραγματικότητα.
Διοργανωτής της κινητοποίησης ήταν η πρωτοβουλία Democratism, η οποία στοχεύει στην έναρξη δημόσιας συζήτησης για τις κοινωνικές και οικονομικές συνέπειες του αυτοματισμού που ενισχύεται από την τεχνητή νοημοσύνη. Ο διοργανωτής Γκρέγκορζ Κούλις δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο ότι στόχος είναι να εξεταστεί το ενδεχόμενο αντικατάστασης ανθρώπων, τόσο από ανθρωποειδή ρομπότ όσο και από την τεχνητή νοημοσύνη, ακόμη και σε πνευματικά επαγγέλματα. Εάν ένα τέτοιο ρομπότ είναι αρκετές φορές πιο αποτελεσματικό και φτηνότερο, πρόσθεσε ο ίδιος, ελάχιστοι διευθυντές επιχειρήσεων θα συνεχίσουν να προσλαμβάνουν ανθρώπους. Ο Κούλις είναι σήμερα διευθυντής πληροφορικής σε ρομποτική εταιρεία και διευθύνων σύμβουλος πρακτορείου εύρεσης εργασίας, ενώ έχει υπηρετήσει και στο Συμβούλιο της αγοράς εργασίας του πολωνικού υπουργείου Οικογένειας, Εργασίας και Κοινωνικής Πολιτικής. Ο ίδιος περιέγραψε τον εαυτό του ως τρομαγμένο από τις τεχνολογικές ανατροπές που απειλούν την οργάνωση της κοινωνίας σε σχέση με την εργασία.
Οι αντιδράσεις και το ευρωπαϊκό πλαίσιο
Τη διαδήλωση επισκέφθηκε ο υπουργός Ψηφιακής Πολιτικής της Πολωνίας, Κριστόφ Γκαβκόφσκι, ο οποίος τοποθετήθηκε δημόσια πάνω στο ζήτημα. Τα μη ελεγχόμενα μοντέλα της τεχνητής νοημοσύνης, ενσωματωμένα σε ανθρωποειδή που θα συνεχίσουν να εξελίσσονται όσο θα προοδεύει η ρομποτική, αποτελούν μείζον πρόβλημα, δήλωσε ο υπουργός, αναγνωρίζοντας ουσιαστικά τους προβληματισμούς των διοργανωτών.
Η κινητοποίηση έρχεται μόλις λίγους μήνες μετά από μια σημαντική νομοθετική εξέλιξη στην Πολωνία. Τον περασμένο Ιούλιο, ο πρόεδρος της χώρας, Κάρολ Ναβρότσκι, υπέγραψε κυβερνητικό έγγραφο για την εφαρμογή του ευρωπαϊκού κανονισμού για την τεχνητή νοημοσύνη, γνωστού ως AI Act. Ο συγκεκριμένος κανονισμός προβλέπει τη δημιουργία μιας εθνικής αρχής, αρμόδιας για την εφαρμογή των ευρωπαϊκών κανόνων που ήδη ισχύουν επίσημα σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η διαδήλωση ρομπότ στη Βαρσοβία αναδεικνύει έτσι μια ευρύτερη συζήτηση που εκτυλίσσεται στην Πολωνία, αλλά και σε ολόκληρη την Ευρώπη, γύρω από τον τρόπο με τον οποίο η τεχνητή νοημοσύνη και η ρομποτική επηρεάζουν την αγορά εργασίας και τα πνευματικά επαγγέλματα.
Η εικόνα των ρομπότ να κρατούν πλακάτ και να φωνάζουν συνθήματα μέσα από μεγάφωνα προκάλεσε αίσθηση και προσέλκυσε αμέσως την προσοχή διεθνών πρακτορείων ειδήσεων, με τη σκηνή να καταγράφεται από φωτογράφους και δημοσιογράφους έξω από το υπουργείο. Ο πρόεδρος της Πολωνίας, Κάρολ Ναβρότσκι, χαρακτηρίζεται ως συντηρητικός εθνικιστής πολιτικός, στοιχείο που αναδεικνύει το ευρύτερο πολιτικό πλαίσιο μέσα στο οποίο προωθείται η ρύθμιση της τεχνητής νοημοσύνης στη χώρα. Η συζήτηση για τον έλεγχο της τεχνητής νοημοσύνης δεν αφορά μόνο την Πολωνία, καθώς το ζήτημα της αντικατάστασης εργαζομένων από ρομπότ και αλγορίθμους απασχολεί όλο και περισσότερες ευρωπαϊκές κυβερνήσεις τον τελευταίο καιρό.
