Η Ευρωπαϊκή Ένωση επεξεργάζεται ένα φιλόδοξο σχέδιο για να φέρει τον Καναδά πιο κοντά στη δική της οικονομική και αμυντική σφαίρα επιρροής, εκμεταλλευόμενη τον εμπορικό πόλεμο που έχει εξαπολύσει ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, εναντίον της Οτάβας. Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, αναμένεται να αναφερθεί στη νέα συμφωνία ΕΕ – Καναδά κατά την ομιλία της για την Κατάσταση της Ένωσης την Τετάρτη, με τον Καναδό πρωθυπουργό Μαρκ Κάρνεϊ να παρακολουθεί από την αίθουσα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Το σχέδιο, που βασίζεται σε πληροφορίες 15 αξιωματούχων, πολιτικών και διπλωματών, προβλέπει συνεργασία σε τομείς όπως τα κρίσιμα ορυκτά, το ψηφιακό εμπόριο, η εκπαίδευση, το εξειδικευμένο εργατικό δυναμικό και η ασφάλεια στην Αρκτική.
Τι προβλέπει το σχέδιο των Βρυξελλών
Οι πιο φιλόδοξες προτάσεις που εξετάζονται θα έφερναν τον Καναδά πιο κοντά στην ενιαία αγορά της ΕΕ, επεκτείνοντας τους υφιστάμενους εμπορικούς δεσμούς και φέρνοντάς τον στο επίπεδο συνεργασίας που απολαμβάνουν χώρες όπως η Ελβετία και η Νορβηγία. Ο Ισπανός σοσιαλιστής ευρωβουλευτής Χαβιέρ Μορένο, πρόεδρος της αντιπροσωπείας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τις σχέσεις με τον Καναδά, ζήτησε η ενσωμάτωση να είναι «ακόμη βαθύτερη» από αυτήν της Ελβετίας. «Οι Καναδοί είναι οι πιο Ευρωπαίοι άνθρωποι εκτός Ευρώπης», δήλωσε χαρακτηριστικά. Στο σχέδιο θα μπορούσε να περιλαμβάνεται η ελευθερία των Καναδών πολιτών να ζουν και να εργάζονται στα 27 κράτη-μέλη της Ένωσης, καθώς και ευκολότερη πρόσβαση των καναδικών επιχειρήσεων στους 450 εκατομμύρια Ευρωπαίους καταναλωτές – μια διευθέτηση πρωτοφανή για μια χώρα τόσο γεωγραφικά απομακρυσμένη.
Η ώθηση για στενότερους δεσμούς προκύπτει από τη νέα κλιμάκωση του εμπορικού πολέμου, καθώς οι ΗΠΑ απαγόρευσαν τις εισαγωγές βασικών καναδικών μεταποιητικών και αγροτικών προϊόντων, μετά την κατάρρευση των διαπραγματεύσεων και την επιβολή αμοιβαίων δασμών. Ο Καναδάς αναζητά πλέον νέους συμμάχους εκτός της αμερικανικής ηπείρου, και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προετοιμάζει παράλληλα τη Σύνοδο Κορυφής ΕΕ-Καναδά που θα διεξαχθεί τον Οκτώβριο στο Μόντρεαλ. Στελέχη των Βρυξελλών αξιολογούν ποιες συγκεκριμένες προτάσεις θα μπορούσε να συμπεριλάβει η φον ντερ Λάιεν στην ομιλία της, ώστε η νέα συμφωνία ΕΕ – Καναδά να αποκτήσει συγκεκριμένο περιεχόμενο πριν από τη σύνοδο.
Διπλωματικό παρασκήνιο και δηλώσεις
Η παρουσία του Μαρκ Κάρνεϊ στην αίθουσα του Ευρωκοινοβουλίου κατά την ομιλία της φον ντερ Λάιεν φέρει ιδιαίτερο συμβολισμό. Η πρέσβειρα της ΕΕ στον Καναδά, Ζενεβιέβ Τιτς, δήλωσε ότι η παρουσία αυτή «αποτελεί ήδη ένα σημαντικό δείγμα της στενής σχέσης» μεταξύ των δύο πλευρών. Παράλληλα, ο Καναδός πρωθυπουργός έχει δώσει εντολή στον ειδικό απεσταλμένο του για την Ευρώπη, Τζον Χάναφορντ, να διερευνήσει τις πιο φιλόδοξες δυνατότητες συνεργασίας, χωρίς ωστόσο να φτάσει στην πλήρη ένταξη ή στην ενιαία αγορά.
Ο επίτροπος Εμπορίου της ΕΕ, Μάρος Σέφτσοβιτς, εστίασε στη σημασία των κρίσιμων ορυκτών. «Ο Καναδάς είναι φυσικά μια τεράστια πηγή κρίσιμων ορυκτών», ανέφερε, θέτοντας το ερώτημα αν οι δύο πλευρές μπορούν να συνεργαστούν σε κοινά έργα και να συγκεντρώσουν επενδύσεις και χρηματοδότηση. Ένας Ευρωπαίος διπλωμάτης τόνισε ότι η φον ντερ Λάιεν οφείλει να προσφέρει κάτι απτό στον Κάρνεϊ πριν από τη Σύνοδο Κορυφής, καθώς «δεν θέλεις να προκαλέσεις απογοήτευση» πριν από μια τόσο κρίσιμη συνάντηση.
Τι ακολουθεί
Η ομιλία της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν για την Κατάσταση της Ένωσης την Τετάρτη θεωρείται καθοριστική στιγμή για να διαφανεί το εύρος της νέας συμφωνίας ΕΕ – Καναδά. Ο Μαρκ Κάρνεϊ αναμένεται να απευθυνθεί και ο ίδιος αυτή την εβδομάδα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ενώ όλα τα βλέμματα στρέφονται πλέον στη Σύνοδο Κορυφής του Οκτωβρίου στο Μόντρεαλ, όπου αναμένεται να οριστικοποιηθούν οι νέες συμφωνίες μεταξύ Βρυξελλών και Οτάβας.
