Με τιμή σημαντικά χαμηλότερη από τα 1,75 ευρώ το λίτρο σχεδιάζει η κυβέρνηση να κάνει πρεμιέρα το πετρέλαιο θέρμανσης στις 15 Οκτωβρίου. Οι σχετικές ανακοινώσεις αναμένονται μέσα στην τρέχουσα εβδομάδα, με τον Κυριάκο Μητσοτάκη να προετοιμάζει ένα πλέγμα παρεμβάσεων για να περιοριστεί το ενεργειακό κόστος των νοικοκυριών. Η τιμή πετρελαίου θέρμανσης βρίσκεται στο επίκεντρο του σχεδιασμού, καθώς χωρίς κρατική παρέμβαση θα μπορούσε να ξεπεράσει ακόμη και τα 2 ευρώ το λίτρο. Το μεγάλο ερωτηματικό παραμένει η πορεία των διεθνών τιμών πετρελαίου, που εξαρτάται από τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και στο ρωσοουκρανικό μέτωπο.
Διαβάστε επίσης: Πετρέλαιο θέρμανσης: Νέα μέτρα ανακοινώνει η κυβέρνηση
Το σχέδιο παρέμβασης κράτους και διυλιστηρίων
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, το πακέτο στήριξης θα φτάνει περίπου τα 100 εκατομμύρια ευρώ και θα εφαρμοστεί σταδιακά. Η αρχή γίνεται με τη συνέχιση της επιδότησης στο πετρέλαιο κίνησης, η οποία τον Οκτώβριο θα προέρχεται τόσο από το κράτος όσο και από τα διυλιστήρια. Η υφιστάμενη επιδότηση στο ντίζελ κίνησης ανέρχεται σήμερα σε 15 λεπτά το λίτρο. Στα μέσα του μήνα ξεκινά η διάθεση του πετρελαίου θέρμανσης, με την τιμή εκκίνησης να ξεπερνά τα 2 ευρώ το λίτρο αν δεν υπάρξει παρέμβαση, έναντι μόλις 1,13 ευρώ το λίτρο που ίσχυε πέρυσι. Στόχος της κυβέρνησης είναι, μέσω επιδότησης στην αντλία και επιβολής πλαφόν στο περιθώριο κέρδους εταιρειών εμπορίας και πρατηρίων, η τελική τιμή να διαμορφωθεί χαμηλότερα από τα 1,75 ευρώ το λίτρο, δηλαδή στο επίπεδο που είχε φτάσει το πετρέλαιο θέρμανσης στο τέλος Απριλίου, όταν και σταμάτησε η διάθεσή του.
Παράλληλα με την τιμή στην αντλία, η κυβέρνηση σχεδιάζει οριζόντια αύξηση του επιδόματος θέρμανσης, η οποία θα αφορά όλους τους δικαιούχους ανεξάρτητα από το μέσο θέρμανσης που χρησιμοποιούν, είτε πρόκειται για πετρέλαιο είτε για ρεύμα, φυσικό αέριο ή πέλλετ. Η υποβολή αιτήσεων από τους δικαιούχους θα ξεκινήσει τον Νοέμβριο, με ιδιαίτερη μέριμνα για τα νοικοκυριά σε ορεινές περιοχές όπου οι χαμηλές θερμοκρασίες διαρκούν περισσότερο. Ο βασικός τρόπος υπολογισμού του επιδόματος, μέσω βαθμοημερών, δεν αλλάζει. Προβλέπεται επίσης ενισχυμένη προκαταβολή του επιδόματος εντός του Δεκεμβρίου, πριν από τα Χριστούγεννα, με αυξημένο ποσό σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια. Το συνολικό κονδύλι για το επίδομα θέρμανσης στον προϋπολογισμό του 2026 ανέρχεται σε 240 εκατομμύρια ευρώ, ποσό που ο πρωθυπουργός έχει ξεκαθαρίσει ότι θα αυξηθεί περαιτέρω.
Η ακρίβεια στα καύσιμα και το «παράθυρο» για τον ΕΦΚ
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει δηλώσει ότι χωρίς παρέμβαση η τιμή εκκίνησης του πετρελαίου θέρμανσης θα μπορούσε να πλησιάσει τα 2 ευρώ το λίτρο, εκφράζοντας ταυτόχρονα τη βεβαιότητα ότι τελικά θα διαμορφωθεί πολύ χαμηλότερα από τα 1,75 ευρώ. Η πίεση στο κόστος καυσίμων δεν περιορίζεται όμως στη θέρμανση. Η Ελλάδα βρίσκεται σήμερα ανάμεσα στις ακριβότερες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη βενζίνη, με την αμόλυβδη να έχει ξεπεράσει τα 2 ευρώ το λίτρο. Η υψηλή φορολογία αποτελεί σημαντικό κομμάτι της τελικής τιμής, κάτι που επαναφέρει στο προσκήνιο τη συζήτηση για τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης (ΕΦΚ).
Μέχρι σήμερα η κυβέρνηση απέφευγε μια οριζόντια μείωση του ΕΦΚ, επικαλούμενη το δημοσιονομικό κόστος μιας τέτοιας κίνησης. Η νέα ενεργειακή αναταραχή δημιουργεί ωστόσο διαφορετικά δεδομένα, με τον πρωθυπουργό να αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο προσωρινής μείωσης, υπό την προϋπόθεση να υπάρξει ευρωπαϊκή ευελιξία ώστε η απώλεια φορολογικών εσόδων να μη συνυπολογίζεται στις οροφές δαπανών. Η προτεραιότητα σε πρώτη φάση δίνεται στο πετρέλαιο θέρμανσης και στο diesel, με τη βενζίνη να ακολουθεί στην κυβερνητική ιεράρχηση. Ωστόσο, εφόσον οι διεθνείς τιμές παραμείνουν υψηλές και υπάρξει η απαιτούμενη ευρωπαϊκή ευελιξία, δεν αποκλείεται σε δεύτερο χρόνο να ενεργοποιηθεί προσωρινή μείωση ΕΦΚ και στη βενζίνη.
Τι ακολουθεί
Τα βλέμματα στρέφονται στη σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στις 15 και 16 Οκτωβρίου στις Βρυξέλλες, όπου ο Έλληνας πρωθυπουργός σχεδιάζει να θέσει το θέμα της ανάγκης για ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες κατά του ενεργειακού κόστους. Οι τελικές αποφάσεις για το ύψος της κρατικής παρέμβασης, τη συνεισφορά των διυλιστηρίων και το νέο πλαίσιο στήριξης των νοικοκυριών αναμένονται μέσα στην εβδομάδα, με τα αρμόδια υπουργεία να ανακοινώνουν τις λεπτομέρειες. Η υποβολή αιτήσεων για το επίδομα θέρμανσης θα ξεκινήσει τον Νοέμβριο, ενώ η ενισχυμένη προκαταβολή αναμένεται εντός Δεκεμβρίου, πριν από τις γιορτές.
