Εκατοντάδες βουλευτές στο Νότιο Σουδάν θα λάβουν από ένα αυτοκίνητο, αφού υπερψήφισαν τον εκλογικό νόμο που επιθυμούσε ο πρόεδρος Σάλβα Κίιρ. Η χορήγηση αυτοκινήτων στους βουλευτές ανακοινώθηκε τη Δευτέρα, ημέρα κατά την οποία ο πρόεδρος επικύρωσε το νομοσχέδιο που του επιτρέπει να συγκεντρώσει εξουσίες μέχρι την ανακοίνωση των αποτελεσμάτων των προεδρικών και βουλευτικών εκλογών του Δεκεμβρίου. Η κίνηση προκαλεί έντονες αντιδράσεις σε μια χώρα που η Διεθνής Διαφάνεια κατατάσσει ως την πιο διεφθαρμένη στον κόσμο.
Διαβάστε επίσης: Ο Κιιρ δωρίζει αυτοκίνητα σε βουλευτές του Νοτίου Σουδάν
Τι προβλέπει ο νέος εκλογικός νόμος
Το νομοσχέδιο που επικυρώθηκε τη Δευτέρα από τον πρόεδρο Σάλβα Κίιρ προβλέπει ότι οι αντιπρόεδροι απαλλάσσονται από τα καθήκοντά τους. Το μέτρο δεν φαίνεται να καθησυχάζει τους κατοίκους μιας χώρας που βίωσε έναν αιματηρό εμφύλιο πόλεμο με 400.000 νεκρούς ανάμεσα στο 2013 και το 2018, ενώ η βία συνεχίζεται μέχρι σήμερα. Η μη κυβερνητική οργάνωση Διεθνής Διαφάνεια θεωρεί το Νότιο Σουδάν την πιο διεφθαρμένη χώρα στον κόσμο, ενώ παράλληλα είναι και η λιγότερο ανεπτυγμένη, κάτι που καταδεικνύει τη σύνδεση των δύο φαινομένων.
Τη Δευτέρα, ο Όλιβερ Μόρι, εκπρόσωπος της Εθνοσυνέλευσης, ανακοίνωσε στους δημοσιογράφους μετά την ψηφοφορία ότι ο πρόεδρος Κίιρ «έδωσε το πράσινο φως για την αγορά αυτοκινήτων για τους βουλευτές». Οι πιο υψηλόβαθμοι θα λάβουν αυτοκίνητα τύπου V6 με ισχυρότερο κινητήρα, ενώ οι υπόλοιποι θα πάρουν πεντάθυρα σεντάν, υπό μορφή δανείου. Ο πρόεδρος θα αποφασίσει στο μέλλον αν τα αυτοκίνητα αυτά αποτελούν μέρος των «δικαιωμάτων ή των αποδοχών» των βουλευτών ή αν θα πρέπει τελικά να τα αποπληρώσουν. Η Εθνοσυνέλευση του Νοτίου Σουδάν αριθμεί 650 μέλη, όλα διορισμένα από τον Σάλβα Κίιρ, σε μια χώρα με πληθυσμό περίπου 12,5 εκατομμύρια κατοίκων.
Αντιδράσεις για τη διαφθορά
«Αυτό είναι διαφθορά», δήλωσε ο Ουάνι Μάικλ, πρώην ηγέτης της νεολαίας του Νοτίου Σουδάν, που σήμερα βρίσκεται εξόριστος. Σύμφωνα με τον ίδιο, «έγινε μια διαπραγμάτευση και ο πρόεδρος τους υποσχέθηκε αυτοκίνητα» σε αντάλλαγμα για την ψήφο τους στον νέο νόμο, όπως ανέφερε στο Γαλλικό Πρακτορείο. Ο Ουάνι Μάικλ σημείωσε πάντως ότι πολλοί βουλευτές είναι «πολύ φτωχοί», με τα έσοδά τους να μην ξεπερνούν τα 50 δολάρια τον μήνα, όταν μάλιστα πληρώνονται κανονικά.
Παρόμοιες αντιδράσεις είχαν καταγραφεί και το 2018, όταν είχαν χορηγηθεί ατομικά δάνεια ύψους 40.000 δολαρίων ώστε οι βουλευτές να αγοράσουν αυτοκίνητα. Η πρακτική αυτή φαίνεται να επαναλαμβάνεται τώρα με τη νέα χορήγηση αυτοκινήτων στους βουλευτές, ενισχύοντας τις κατηγορίες περί συστηματικής διαφθοράς στο πολιτικό σύστημα της χώρας.
Τον Σεπτέμβριο του 2025, η Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του Νοτίου Σουδάν, που ενεργεί για λογαριασμό του Συμβουλίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ, είχε καταγγείλει την «αρπακτική» πολιτική ελίτ της χώρας, η οποία έχει καταχραστεί δισεκατομμύρια δολάρια από τα πετρελαϊκά έσοδα του κράτους. Η επιτροπή είχε σημειώσει ότι μόλις το 0,7% του κρατικού προϋπολογισμού διατέθηκε για την Υγεία την περίοδο 2023-2024, ποσό αντίστοιχο με τα ιατρικά έξοδα του ίδιου του προέδρου Σάλβα Κίιρ.
Η αντίδραση των ΗΠΑ
Την Κυριακή, η αμερικανική διπλωματία ανέφερε μέσω της πλατφόρμας Χ ότι θα χρησιμοποιήσει «όλα τα διαθέσιμα εργαλεία», συμπεριλαμβανομένων και των κυρώσεων, απέναντι στις εξελίξεις στο Νότιο Σουδάν. Η δήλωση έρχεται καθώς η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις ενόψει των προεδρικών και βουλευτικών εκλογών του Δεκεμβρίου, με τη χορήγηση αυτοκινήτων στους βουλευτές να αποτελεί το τελευταίο επεισόδιο σε μια σειρά καταγγελιών για διαφθορά στη χώρα.
