Νέα κλιμάκωση καταγράφεται στον πόλεμο με τις ΗΠΑ, καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ δηλώνει πλέον βέβαιος πως το Ιράν τελικά θα υποχωρήσει, παρότι παραδέχεται πως δεν γνωρίζει πότε θα συμβεί αυτό. Παράλληλα, την Τετάρτη 30 Σεπτεμβρίου η Τεχεράνη προχώρησε στην εκτέλεση δύο ανδρών που είχαν καταδικαστεί για τον ρόλο τους στη δολοφονία τεσσάρων μελών των δυνάμεων ασφαλείας στην πόλη Μασάντ. Οι δύο εξελίξεις έρχονται σε μια περίοδο έντονης οικονομικής και στρατιωτικής πίεσης για το ιρανικό καθεστώς, με τις διεθνείς αγορές πετρελαίου να παρακολουθούν στενά την κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ.
Τι έγινε στο μέτωπο του πολέμου με τις ΗΠΑ
Ο πόλεμος ξεκίνησε στις 28 Φεβρουαρίου, όταν οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ εξαπέλυσαν επιθέσεις εναντίον του Ιράν. Η Τεχεράνη απάντησε με πλήγματα κατά του Ισραήλ, αλλά και κατά χωρών του Κόλπου που φιλοξενούν αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις. Οι αμερικανοϊσραηλινές επιχειρήσεις εναντίον του Ιράν, σε συνδυασμό με τις ισραηλινές επιχειρήσεις στον Λίβανο, έχουν προκαλέσει χιλιάδες θανάτους και έχουν οδηγήσει στον εκτοπισμό εκατομμυρίων ανθρώπων. Έκτοτε, ο Αμερικανός πρόεδρος έχει παρουσιάσει διαφορετικούς στόχους και χρονοδιαγράμματα για την εξέλιξη της στρατιωτικής επιχείρησης, κάτι που ενισχύει την αβεβαιότητα για την επόμενη φάση της σύγκρουσης.
Μιλώντας στους δημοσιογράφους, ο Τραμπ δήλωσε: «Δεν ξέρω αν θα παραδοθούν ακόμη, αλλά θα παραδοθούν», προσθέτοντας με έμφαση ότι «τα πάνε πολύ άσχημα». Ο αμερικανικός αποκλεισμός έχει περιορίσει δραστικά τις εξαγωγές πετρελαίου του Ιράν, στερώντας από την Τεχεράνη μία από τις βασικότερες πηγές εσόδων της. Το οικονομικό κόστος του πολέμου με τις ΗΠΑ γίνεται ολοένα πιο αισθητό στην καθημερινότητα των πολιτών, καθώς η πίεση στην ιρανική οικονομία εντείνεται όσο συνεχίζεται η σύγκρουση.
Η κρίση έχει πλέον άμεσο αντίκτυπο και στις διεθνείς τιμές ενέργειας. Πριν από την έναρξη των εχθροπραξιών, από τα Στενά του Ορμούζ διακινούνταν περίπου το 20% της παγκόσμιας προσφοράς αργού πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου. Ο αποκλεισμός του στρατηγικής σημασίας περάσματος έχει προκαλέσει έντονη ανησυχία για την επάρκεια της παγκόσμιας αγοράς ενέργειας, ενώ η άνοδος της τιμής του πετρελαίου εξελίσσεται σε πολιτικό πρόβλημα για τον Τραμπ και το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα, με τις ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ να πλησιάζουν τον Νοέμβριο.
Εκτελέσεις στη Μασάντ και το εσωτερικό μέτωπο
Στο εσωτερικό της χώρας, το Ανώτατο Δικαστήριο του Ιράν είχε επικυρώσει τις θανατικές ποινές δύο ανδρών που κρίθηκαν ένοχοι για τη δολοφονία τεσσάρων μελών των δυνάμεων ασφαλείας κατά τη διάρκεια διαδηλώσεων που ξέσπασαν στη Μασάντ τον Ιανουάριο του 2026. Οι εκτελέσεις πραγματοποιήθηκαν την Τετάρτη, μετά την ολοκλήρωση της νομικής διαδικασίας. Η κίνηση αυτή αναδεικνύει το κλίμα έντασης που επικρατεί εντός του Ιράν, καθώς το καθεστώς αντιμετωπίζει ταυτόχρονα εξωτερική στρατιωτική πίεση και εσωτερική αναταραχή.
Παρά την ασφυκτική οικονομική και στρατιωτική πίεση, η Τεχεράνη εμφανίζεται αποφασισμένη να συνεχίσει την αντιπαράθεση με τις ΗΠΑ. Μιλώντας την περασμένη εβδομάδα στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, ο πρόεδρος του Ιράν διαμήνυσε ότι η χώρα δεν πρόκειται να υποχωρήσει στις αμερικανικές πιέσεις. Η δήλωση αυτή έρχεται σε πλήρη αντίθεση με την πεποίθηση του Τραμπ ότι το Ιράν βρίσκεται σε εξαιρετικά δύσκολη θέση και τελικά θα αναγκαστεί να παραδοθεί.
Τι ακολουθεί
Το μεγάλο ερώτημα πλέον είναι εάν η ασφυκτική οικονομική και στρατιωτική πίεση θα οδηγήσει τελικά την Τεχεράνη σε υποχώρηση ή εάν, αντίθετα, θα προκαλέσει νέα κλιμάκωση του πολέμου με τις ΗΠΑ. Προς το παρόν, οι δύο πλευρές παραμένουν σε τροχιά σύγκρουσης, ενώ η κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ και η πορεία των τιμών του πετρελαίου αποτελούν δύο από τους πλέον κρίσιμους δείκτες για την εξέλιξη της κρίσης τις επόμενες εβδομάδες.
