Με σαφείς αναφορές προς πολλές κατευθύνσεις μίλησε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης κατά τις κοινές δηλώσεις με τον Πρόεδρο της Λιθουανίας, στο πλαίσιο της συνάντησής τους στο Μέγαρο Μαξίμου. Ο Έλληνας πρωθυπουργός αξιοποίησε την ευκαιρία για να αναφερθεί τόσο στην ενεργειακή κρίση που πλήττει την Ευρώπη όσο και σε ζητήματα ασφάλειας, άμυνας και γεωπολιτικής που απασχολούν την ευρωπαϊκή οικογένεια. Παράλληλα, προανήγγειλε συγκεκριμένα μέτρα στήριξης για τους Έλληνες αλιείς που δοκιμάζονται από το αυξημένο κόστος ενέργειας.
Ενεργειακή κρίση και αλληλεγγύη στη Λιθουανία
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης υπογράμμισε ότι απέστειλε επιστολή στην Πρόεδρο της Κομισιόν ζητώντας μια άμεση και ενιαία ευρωπαϊκή απάντηση στην ενεργειακή κρίση. Παράλληλα, εξέφρασε την απόλυτη αλληλεγγύη της Ελλάδας προς τη Λιθουανία, η οποία έχει δεχθεί διαδοχικές υβριδικές επιθέσεις από τη Ρωσία. Χαρακτήρισε κοινή υπόθεση την προάσπιση της κυριαρχίας και των κυριαρχικών δικαιωμάτων των κρατών-μελών της ευρωπαϊκής οικογένειας και της Ατλαντικής Συμμαχίας, ιδιαίτερα όσων βρίσκονται στην πρώτη γραμμή, όπως η Λιθουανία και η Ελλάδα.
Σχετικά με τη δημοσιονομική διάσταση του προβλήματος, ο πρωθυπουργός ανέφερε χαρακτηριστικά ότι «αν η ελληνική κυβέρνηση έχει πρόσθετα έσοδα πέρα και πάνω από αυτό που προέβλεπε από τον ΦΠΑ εξαιτίας αποκλειστικά και μόνο του πληθωρισμού από την ενέργεια, τότε λογιστικά αυτά τα πρόσθετα έσοδα μπορούν να αξιοποιηθούν για τη στήριξη της κοινωνίας». Διευκρίνισε ότι αυτό δεν είναι παράλογο ούτε θέτει σε κίνδυνο τη σταθερότητα της χώρας, καθώς αφορά τους ευρωπαϊκούς κανόνες και τις οροφές δαπανών. Ζήτησε επίσης λελογισμένη δημοσιονομική ευελιξία, ώστε τα κράτη-μέλη να μπορούν να στηρίζουν νοικοκυριά και επιχειρήσεις.
Στήριξη στους αλιείς και μήνυμα προς την Τουρκία
Ειδική αναφορά έκανε ο Κυριάκος Μητσοτάκης στους αλιείς, λέγοντας ότι «θα σταθούμε δίπλα στην κοινωνία και σε όλες τις ομάδες οι οποίες δοκιμάζονται, όχι μόνο στους πολίτες». Παραδέχθηκε ότι υπάρχει ήδη πρόβλημα με τους αλιείς και διαβεβαίωσε ότι η κυβέρνηση εργάζεται για να βρει τρόπο αντιμετώπισής του, μέσα από μια πρόσθετη οικονομική βοήθεια. Το ζήτημα συνδέεται άμεσα με το κόστος της ενέργειας, το οποίο έχει επιβαρύνει σημαντικά τον κλάδο της αλιείας τους τελευταίους μήνες.
Σε ό,τι αφορά την Τουρκία, ο πρωθυπουργός έστειλε ξεκάθαρο μήνυμα για το ευρωπαϊκό αμυντικό πρόγραμμα SAFE, τονίζοντας πως η συμμετοχή τρίτων χωρών σε ευρωπαϊκά αμυντικά προγράμματα πρέπει να παραμείνει ανοιχτή, αλλά όχι χωρίς όρους. Παράλληλα, εξέφρασε την ικανοποίησή του για τη στήριξη της Κομισιόν στην ελληνική πρόταση για τη δημιουργία ενός μηχανισμού έκτακτης ανάγκης, στο πλαίσιο της φύλαξης των εξωτερικών συνόρων. Σημείωσε ότι χώρες όπως η Ελλάδα γνωρίζουν καλά τι σημαίνει η εργαλειοποίηση του μεταναστευτικού και πρέπει να προστατεύουν τα σύνορά τους χωρίς να θυσιάζουν τις αξίες τους.
Άμυνα, Ουκρανία και κρίση στη Μέση Ανατολή
Αναφορικά με το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ο Κυριάκος Μητσοτάκης εκτίμησε ότι οι προτεινόμενοι πόροι δεν ανταποκρίνονται στις αυξημένες φιλοδοξίες της Ευρώπης. Υποστήριξε ότι η άμυνα πρέπει να αντιμετωπιστεί ως δημόσιο αγαθό και ότι είναι καιρός η ρήτρα αμοιβαίας συνδρομής να αποκτήσει ουσιαστικό περιεχόμενο. Η ενίσχυση της άμυνας, όπως ανέφερε, θα βρεθεί στο επίκεντρο της ελληνικής προεδρίας στο Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Για το ουκρανικό ζήτημα, ο πρωθυπουργός τόνισε ότι η στήριξη προς την Ουκρανία πρέπει να συνεχιστεί, καθώς, όπως είπε, «φυλάνε Θερμοπύλες». Όσον αφορά τη Μέση Ανατολή, επισήμανε ότι η κρίση τορπιλίζει την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και αυξάνει το κόστος ζωής σε ολόκληρη την περιοχή. Υπογράμμισε ότι η ασφάλεια της ναυσιπλοΐας αποτελεί προτεραιότητα της ελληνικής προεδρίας στο Συμβούλιο Ασφαλείας, κλείνοντας τις δηλώσεις του με έμφαση στην ανάγκη για συντονισμένη ευρωπαϊκή δράση σε όλα τα μέτωπα.
