Μητσοτάκης στο ΣΑ του ΟΗΕ: Αυθαίρετο το τουρκολιβυκό μνημόνιο

Σαφές μήνυμα κατά του τουρκολιβυκού μνημονίου έστειλε από το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, ο οποίος προήδρευσε στην ανοιχτή συζήτηση με θέμα τη διατήρηση της διεθνούς ειρήνης και τη θαλάσσια ασφάλεια. Ο πρωθυπουργός τόνισε ότι το μνημόνιο Τουρκίας-Λιβύης συνιστά κατάφωρη παραβίαση του διεθνούς δικαίου της θάλασσας και δεν παράγει έννομα αποτελέσματα για τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας. Για να γίνει ορατή η θέση του, σήκωσε ενώπιον του Συμβουλίου τον χάρτη με την επίμαχη οριοθέτηση. «Είναι παράνομο, είναι αυθαίρετο και αντιβαίνει στη γεωγραφία την ίδια», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Ο χάρτης που σήκωσε ο πρωθυπουργός στο Συμβούλιο Ασφαλείας

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης στάθηκε στο γεωγραφικό παράδοξο της συμφωνίας, επισημαίνοντας ότι η Τουρκία και η Λιβύη δεν έχουν ούτε αντικείμενες ούτε παρακείμενες ακτές, κι όμως επιχείρησαν να χαράξουν ένα τεχνητό θαλάσσιο σύνορο μεταξύ τους. «Αυτό είναι παράλογο. Δεν υπάρχει προηγούμενο, επιτρέψτε μου να το επαναλάβω, δεν υπάρχει προηγούμενο για μια τέτοια διαγώνια οριοθέτηση», υπογράμμισε ο πρωθυπουργός ενώπιον των μελών του Συμβουλίου.

Ο πρωθυπουργός αντιπαρέβαλε τη θέση αυτή με την πραγματικότητα που αφορά την Ελλάδα και τη Λιβύη, οι οποίες ως φυσικοί γείτονες με αντικείμενες ακτές δικαιούνται, βάσει του διεθνούς δικαίου, να οριοθετήσουν τις θαλάσσιες ζώνες τους μέσω συμφωνίας. Όπως τόνισε, το διεθνές δίκαιο δεν μπορεί να εφαρμόζεται επιλεκτικά και οι κανόνες που διέπουν τις θάλασσες δεν μπορούν να αναδιατυπώνονται για να εξυπηρετούν τις φιλοδοξίες μεμονωμένων κρατών. Ο Μητσοτάκης ξεκαθάρισε ακόμη ότι η κύρωση του μνημονίου από τη Βουλή της Βεγγάζης δεν μετατρέπει σε νόμιμη συμφωνία ένα παράνομο κείμενο.

«Δεν πρόκειται για ακατοίκητους βράχους στη μέση της θάλασσας»

Κεντρικό σημείο της παρέμβασης αποτέλεσε το καθεστώς των ελληνικών νησιών. «Η Τουρκία και η Λιβύη έχουν προσπαθήσει να χαράξουν ένα θαλάσσιο σύνορο μεταξύ τους, ωσάν να μην υπάρχουν τα ελληνικά νησιά που βρίσκονται ανάμεσα στις ακτές τους», ανέφερε ο πρωθυπουργός. Και συνέχισε: «Δεν πρόκειται για ακατοίκητους βράχους στη μέση της θάλασσας. Πρόκειται για ακμάζουσες κοινότητες, με ιστορία αιώνων, δυναμικές οικονομίες, όπου ζουν εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι».

Ο Μητσοτάκης υπενθύμισε ότι το διεθνές δίκαιο είναι απολύτως σαφές ως προς το ότι τα νησιά διαθέτουν δικαίωμα σε θαλάσσιες ζώνες, συμπεριλαμβανομένης της υφαλοκρηπίδας και της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης, σύμφωνα με τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας. Η Σύμβαση αυτή, με 172 συμβαλλόμενα μέρη και διατάξεις που αντανακλούν κανόνες εθιμικού δικαίου, περιγράφηκε από τον πρωθυπουργό ως ένα από τα μεγαλύτερα επιτεύγματα της πολυμέρειας, καθώς διασφαλίζει την ελευθερία της ναυσιπλοΐας και προστατεύει τα κυριαρχικά δικαιώματα των κρατών.

«Η γεωγραφία δεν μπορεί να ξαναγραφτεί. Και τα κυριαρχικά δικαιώματα δεν μπορούν να διαγραφούν με το να χαράσσονται αυθαίρετες γραμμές σε έναν χάρτη», κατέληξε ο πρωθυπουργός. Ως υπόδειγμα της ορθής πρακτικής, αναφέρθηκε στη συμφωνία οριοθέτησης θαλάσσιων ζωνών μεταξύ Ελλάδας και Αιγύπτου το 2020, που επιτεύχθηκε μέσω διαλόγου και με σεβασμό στο διεθνές δίκαιο.