Οικονομία χωρίς ΗΠΑ: Η στροφή του Καναδά στην αυτονομία

Ο Καναδάς προχωρά σε μια σημαντική αλλαγή της οικονομικής του πολιτικής. Η κυβέρνηση του πρωθυπουργού Μαρκ Κάρνεϊ παρουσίασε την Πέμπτη τον προϋπολογισμό της, θέτοντας ως κεντρικό στόχο την «οικονομική ανεξαρτησία» της χώρας. Η καναδική κυβέρνηση επιδιώκει τη σταδιακή μείωση της εξάρτησης από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Ο πρωθυπουργός υπογράμμισε ότι «η αλλαγή πορείας έχει ήδη ξεκινήσει». Το μήνυμα από την Οτάβα είναι ότι η σχέση των δύο χωρών αλλάζει κατεύθυνση προς μεγαλύτερη αυτονομία.

Ο προϋπολογισμός Κάρνεϊ και το στοίχημα της αυτονομίας

Το πακέτο δημοσιονομικών μέτρων κατατέθηκε στο Κοινοβούλιο με την «οικονομική ανεξαρτησία» στο κέντρο της κυβερνητικής ατζέντας. Η κυβέρνηση Κάρνεϊ παρουσιάζει τον προϋπολογισμό για να ενισχύσει την εγχώρια παραγωγή και να μειώσει την εξάρτηση από τον νότιο γείτονα. Το στόχευμα είναι να χτιστούν εσωτερικές οικονομικές αντοχές, ώστε διεθνείς αναταράξεις να βρίσκουν τον Καναδά λιγότερο ευάλωτο.

Η κυβέρνηση ξεκαθαρίζει ότι η αποδέσμευση από την αμερικανική αγορά δεν μπορεί να γίνει άμεσα, αλλά θα προχωρήσει σταδιακά. Η παρουσίαση του προϋπολογισμού έγινε δύο ημέρες μετά την εκλογική ήττα του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ στις ενδιάμεσες εκλογές. Η Οτάβα φαίνεται να διαβάζει αυτό το αποτέλεσμα ως επιβεβαίωση της ανάγκης για στρατηγική αλλαγή. Σύμφωνα με το δημοσιονομικό πλαίσιο, ο Καναδάς και οι ΗΠΑ δεν επιστρέφουν στο παλιό μοντέλο σχέσης τους.

Η στρατηγική βασίζεται σε μακροπρόθεσμη λογική, όπου η μείωση της εξάρτησης συνδέεται με σταθερότητα και προβλεψιμότητα της εγχώριας οικονομίας. Ο στόχος είναι ένα πιο ανθεκτικό παραγωγικό μοντέλο που να στηρίξει θέσεις εργασίας και εισοδήματα ανεξάρτητα από τις διακυμάνσεις της σχέσης με την Ουάσινγκτον.

Η ήττα Τραμπ και η εικόνα της αμερικανικής οικονομίας

Η αναστροφή του Καναδά συμβαίνει καθώς η αμερικανική οικονομία δείχνει μικτά σημάδια. Το ακαθάριστο εγχώριο προϊόν των ΗΠΑ επιταχύνθηκε στο 3,4% σε ετήσιο ρυθμό το τρίτο τρίμηνο του 2026, από 2,2% το δεύτερο τρίμηνο, ξεπερνώντας τις προσδοκίες που έκαναν λόγο για 3,1%. Βασικές πηγές ανάπτυξης ήταν οι επενδύσεις στη τεχνητή νοημοσύνη και η κατανάλωση των νοικοκυριών. Κατά την προεκλογική εκστρατεία για τις εκλογές της 3ης Νοεμβρίου, ο Τραμπ σχολίασε: «Η χώρα τα πηγαίνει καλά».

Ωστόσο, υπάρχουν ανησυχίες. Ο δείκτης πληθωρισμού PCE, που προτιμά η Ομοσπονδιακή Τράπεζα, ανήλθε τον Σεπτέμβριο στο 3,6% σε ετήσια βάση, μακριά από τον στόχο του 2%. Η Νταϊάν Σουόνκ, επικεφαλής οικονομολόγος της KPMG, ανέφερε: «Η ανεργία παραμένει χαμηλή, αλλά οι τράπεζες τροφίμων είναι υπερφορτωμένες», κατά τρόπο που καταδεικνύει τις πιέσεις στα χαμηλά εισοδήματα.

Η Fed αποφάσισε την Τετάρτη να μην αλλάξει τα βασικά της επιτόκια, ενώ παραμένει δεσμευμένη στη μάχη κατά του πληθωρισμού. Ο πρόεδρός της, Κέβιν Γουόρς, ανέφερε ότι οι εκλογές δεν επηρέασαν την απόφαση, υπονοώντας ότι ο πληθωρισμός παραμένει το κύριο εστίασης. Σε αυτό το περιβάλλον, η επιλογή του Καναδά να χτίσει οικονομική αυτάρκεια αποκτά μεγαλύτερη σημασία.