Η ΑΑΔΕ ξεκινά μαζική επιχείρηση κατά της φοροδιαφυγής σε νησιά και τουριστικές περιοχές, με περισσότερους από 50.000 ελέγχους προγραμματισμένους από το τριήμερο του Αγίου Πνεύματος. Η επιχείρηση αξιοποιεί drones, αλγόριθμους Τεχνητής Νοημοσύνης και «μυστικούς» εφοριακούς που εμφανίζονται ως τουρίστες. Στο στόχαστρο βρίσκονται εστιατόρια, μπαρ, καταλύματα και γραφεία ενοικίασης οχημάτων που αποκρύπτουν τζίρο ή δεν εκδίδουν αποδείξεις. Τα «λουκέτα» μπορεί να φτάσουν ακόμη και τις 10 ημέρες για τους πιο σκληροπυρηνικούς παραβάτες.
Τι προβλέπει το επιχειρησιακό σχέδιο
Η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων εξαπολύει από το τριήμερο του Αγίου Πνεύματος εκτεταμένη επιχείρηση φορολογικών ελέγχων, με κεντρικό άξονα τη νησιωτική χώρα και τους δημοφιλείς καλοκαιρινούς προορισμούς. Από το σύνολο των 50.000 ελέγχων, τουλάχιστον οι μισοί θα είναι επιτόπιοι. Οι στόχοι δεν επιλέγονται τυχαία — αντίθετα, προκύπτουν από εξειδικευμένη ανάλυση κινδύνου (risk analysis) με τη βοήθεια αλγορίθμων Τεχνητής Νοημοσύνης που διασταυρώνουν δεδομένα από POS, πλατφόρμες παραγγελιοληψίας, στοιχεία τζίρου και απόδοσης ΦΠΑ ανά κλάδο μέσω του myDATA. Σύμφωνα με στοιχεία της Φορολογικής Αρχής, περίπου το 40% των επιχειρήσεων στη νησιωτική χώρα κινούνται στη «γκρίζα» ζώνη.
Στη λίστα υψηλού κινδύνου περιλαμβάνονται εστιατόρια, καφέ, μπαρ και κέντρα διασκέδασης, αλλά και γραφεία ενοικίασης αυτοκινήτων και δικύκλων, χώροι στάθμευσης, ημερόπλοια, κομμωτήρια, χώροι ευεξίας και τουριστικά καταλύματα κάθε μορφής. Παράλληλα, σημαντική θέση στο σχέδιο κατέχει η ενεργοποίηση της «μαύρης» λίστας παραβατών που η ΑΑΔΕ εμπλουτίζει κάθε χρόνο. Οι επιχειρήσεις που έχουν εντοπιστεί σε παραβάσεις στο παρελθόν επανελέγχονται συστηματικά, με στόχο την αύξηση της αυτοσυμμόρφωσης. Ακόμη, καταστήματα ένδυσης και υπόδησης που δεν εκδίδουν αποδείξεις ή δεν έχουν ενεργή διασύνδεση POS με ταμειακή μηχανή εντάσσονται επίσης στο ραντάρ.
Ο συντονισμός ολόκληρης της επιχείρησης γίνεται σε πραγματικό χρόνο από την Αίθουσα Επιχειρήσεων της ΑΑΔΕ, η οποία παρακολουθεί τα σημεία εφόδου και καθοδηγεί τα συνεργεία. Φωτογραφίες, βίντεο και πληροφορίες αποστέλλονται συνεχώς από κάθε σημείο ελέγχου στο κεντρικό επιχειρησιακό κέντρο. Στις πιο απαιτητικές αποστολές, drones πετούν πάνω από τους ελεγκτικούς στόχους, μεταφέροντας εικόνα σε πραγματικό χρόνο πριν από την έφοδο των συνεργείων.
Μυστικοί εφοριακοί και ψηφιακά εργαλεία στη μάχη
Μια από τις πιο καινοτόμες τακτικές της φετινής επιχείρησης είναι οι αιφνιδιαστικοί «μυστικοί» έλεγχοι. Ειδικές ομάδες εφοριακών εμφανίζονται ως απλοί τουρίστες σε καταστήματα και επιχειρήσεις, ελέγχοντας αν εκδίδονται αποδείξεις λιανικής και αν οι συναλλαγές περνούν μέσω διασυνδεδεμένων POS και ταμειακών μηχανών με το myDATA. Η μέθοδος αυτή καθιστά πρακτικά αδύνατο για έναν παραβάτη να εντοπίσει εκ των προτέρων αν ο πελάτης απέναντί του είναι ελεγκτής. Πρόκειται για τακτική που αποδίδει σε περιοχές με έντονη τουριστική κίνηση, όπου η ανωνυμία ευνοεί τόσο τον «μυστικό» εφοριακό όσο και τον παραβάτη.
Οι ελεγκτές φέρουν tablets με τα οποία αποκτούν άμεση πρόσβαση στο ηλεκτρονικό προφίλ κάθε επιχείρησης. Μέσω της εφαρμογής ΕΛΕΓΧΟΣlive, πραγματοποιούνται επιτόπιες διασταυρώσεις με δηλώσεις ΦΠΑ και εισοδήματος, ελέγχεται το φορολογικό ιστορικό και κοινοποιούνται άμεσα τα αποτελέσματα στους υπόχρεους. Κατά τη διάρκεια των ελέγχων καταγράφεται επίσης η συμπεριφορά των φορολογουμένων — στοιχεία που αξιοποιούνται για μελλοντικές ενέργειες της Φορολογικής Διοίκησης με απώτερο στόχο τον εντοπισμό αποκρυμμένης φορολογητέας ύλης.
Τι περιμένει τους παραβάτες
Οι κυρώσεις για τους παραβάτες είναι αυστηρές και κλιμακωτές. Λουκέτο 48 ωρών επιβάλλεται άμεσα όταν διαπιστώνεται μη έκδοση ή ανακριβής έκδοση περισσότερων από 10 αποδείξεων, ή όταν η αξία των αδήλωτων συναλλαγών ξεπεράσει τα 500 ευρώ. Το ίδιο ισχύει και στην περίπτωση που δεν έχουν διαβιβαστεί στην ΑΑΔΕ αντίστοιχα στοιχεία λιανικής μέσω ταμειακής μηχανής. Εκτός από την αναστολή λειτουργίας, οι παραβάτες αντιμετωπίζουν πρόσθετους φόρους και βαριά πρόστιμα.
Σε περίπτωση υποτροπής μέσα στο ίδιο ή το επόμενο φορολογικό έτος, η αναστολή λειτουργίας επεκτείνεται σε 96 ώρες, δηλαδή τέσσερις ολόκληρες μέρες κλειστής πόρτας. Για επαναλαμβανόμενες παραβάσεις εντός διετίας, το λουκέτο μπορεί να φτάσει ακόμη και τις 10 ημέρες — ένα πλήγμα ουσιαστικά καταστροφικό για μια τουριστική επιχείρηση στην καρδιά του καλοκαιριού. Επιπλέον δεκαήμερο κλείσιμο προβλέπεται και για τις περιπτώσεις παραβίασης της σφράγισης, δηλαδή για όσους αποφασίσουν να ανοίξουν παρά την εντολή αναστολής. Η κλιμακωτή αυτή τιμωρία αποσκοπεί στη διαρκή αποθάρρυνση της παραβατικότητας και στην ενίσχυση της φορολογικής συνείδησης στους τουριστικούς προορισμούς.
