Η ένταση στη Μέση Ανατολή κλιμακώθηκε ξανά, καθώς το Ιράν έπληξε δύο δεξαμενόπλοια των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων στα Στενά του Ορμούζ. Η επίθεση σημειώθηκε τα ξημερώματα της Τρίτης, με αποτέλεσμα τον θάνατο ενός μέλους πληρώματος και τον τραυματισμό οκτώ ακόμη ανθρώπων. Τα δύο πλοία, το Mombasa και το Al Bahiyah, έπλεαν στη νότια οδό ναυσιπλοΐας εντός των χωρικών υδάτων του Ομάν όταν δέχθηκαν πλήγμα από ιρανικούς πυραύλους κρουζ. Το περιστατικό αναζωπυρώνει τους φόβους για νέα κρίση στο κρίσιμο πέρασμα του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου.
Διαβάστε επίσης: Ο Τραμπ προαναγγέλλει πλήγματα κατά του Ιράν
Τι έγινε στα Στενά του Ορμούζ
Σύμφωνα με ανακοίνωση του υπουργείου Άμυνας των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων μέσω X, τα δεξαμενόπλοια Mombasa και Al Bahiyah στοχοποιήθηκαν από δύο ιρανικούς πυραύλους κρουζ καθώς διέσχιζαν τη νότια οδό ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, εντός των χωρικών υδάτων του Ομάν. Η επίθεση προκάλεσε τον θάνατο ενός Ινδού μέλους του πληρώματος του Mombasa, ενώ τραυματίστηκαν άλλοι οκτώ άνθρωποι, εκ των οποίων οι τέσσερις σοβαρά. Ανάμεσα στους τραυματίες βρίσκονται έξι υπήκοοι Ινδίας και δύο υπήκοοι Ουκρανίας. Τα δύο τάνκερ υπέστησαν υλικές ζημιές από τις πυρκαγιές που ξέσπασαν, οι οποίες πλέον έχουν τεθεί υπό έλεγχο.
Η εκδοχή της Τεχεράνης διαφέρει σημαντικά. Οι Φρουροί της Επανάστασης (IRGC) ανακοίνωσαν τα ξημερώματα της Τρίτης ότι τα δύο «παραβατικά υπερδεξαμενόπλοια» ακινητοποιήθηκαν επειδή αγνόησαν προειδοποιήσεις, απενεργοποίησαν τα συστήματα πλοήγησής τους και επιχείρησαν να περάσουν από «ναρκοθετημένη διαδρομή». Σύμφωνα με την ίδια ανακοίνωση, την οποία μετέδωσαν ιρανικά μέσα ενημέρωσης, οι Ηνωμένες Πολιτείες ήταν αυτές που «παρότρυναν» τα πλοία να ακολουθήσουν την παράνομη, όπως τη χαρακτηρίζει το Ιράν, διαδρομή. Το Ιράν κάνει λόγο για παραπλάνηση των δύο δεξαμενόπλοιων, τα οποία φέρεται να παρασύρθηκαν σε λάθος πορεία.
Αντιδράσεις και διπλωματικό πλαίσιο
Το υπουργείο Άμυνας των ΗΑΕ καταδίκασε το χτύπημα, χαρακτηρίζοντάς το «θρασεία» επίθεση και «καταφανή παραβίαση του διεθνούς δικαίου» που απειλεί την ασφάλεια της περιοχής. Το Άμπου Ντάμπι διεμήνυσε ότι επιφυλάσσεται του δικαιώματος να απαντήσει στην ιρανική κλιμάκωση, χωρίς ωστόσο να διευκρινίζει άμεσα μέτρα αντιποίνων. Παράλληλα, οι Φρουροί της Επανάστασης προειδοποίησαν ότι τυχόν συνεργασία με τον «επιτιθέμενο εχθρό» θα μπορούσε να οδηγήσει σε περαιτέρω ζημιές, καθυστερήσεις στην επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, ακόμη και σε παγκόσμια ενεργειακή κρίση.
Το επεισόδιο εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο αναταραχής που ταλανίζει την εμπορική ναυτιλία από την 1η Μαρτίου, όταν η Τεχεράνη έκλεισε τα Στενά του Ορμούζ σε αντίποινα για αμερικανοϊσραηλινούς βομβαρδισμούς. Η κίνηση των πλοίων στο πέρασμα ουσιαστικά δεν ξανάρχισε παρά μετά την υπογραφή καταρχήν συμφωνίας ανάμεσα στην Ουάσιγκτον και την Τεχεράνη στις 17 Ιουνίου, με τα δύο μέρη να συμφωνούν σε διέλευση 60 ημερών, όσο θα συνεχίζονταν οι διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό του πολέμου. Το Ιράν όμως επιμένει πως δεν πρόκειται να επιστρέψει στην προπολεμική κατάσταση, όταν η διέλευση από το στενό ήταν ελεύθερη και χωρίς κόστος, και απειλεί τα πλοία που επιχειρούν να παρακάμψουν τη μοναδική διαδρομή που επιτρέπει κατά μήκος των ακτών του.
Τι ακολουθεί για τη ναυτιλία στον Περσικό Κόλπο
Τα Στενά του Ορμούζ, πέρασμα στρατηγικής σημασίας για το παγκόσμιο εμπόριο υδρογονανθράκων, έχουν μετατραπεί σε βασικό αγκάθι στις συνομιλίες ανάμεσα στην Ουάσιγκτον και την Τεχεράνη. Με τα ΗΑΕ να προειδοποιούν για πιθανή απάντηση και το Ιράν να εμμένει στον περιορισμό της ελεύθερης διέλευσης, οι εξελίξεις στην περιοχή αναμένεται να επηρεάσουν άμεσα τόσο την ασφάλεια των πληρωμάτων όσο και τη σταθερότητα στις διεθνείς αγορές ενέργειας τις επόμενες ημέρες.
