Νέα κλιμάκωση στη διπλωματική αντιπαράθεση ανάμεσα στη Μαδρίτη και τη Ρώμη με φόντο τη Θέουτα. Η Ισπανία ανακοίνωσε την επαναφορά των συνοριακών ελέγχων για όσους ταξιδεύουν από την Ιταλία, σε μια κίνηση που αποτελεί απευθείας απάντηση στα αντίστοιχα μέτρα της ιταλικής κυβέρνησης. Η ένταση ξέσπασε μετά τη μαζική άφιξη παράτυπων μεταναστών στη Θέουτα και έχει προκαλέσει πρωτοφανή τριβή ανάμεσα στον Πέδρο Σάντσεθ και την Τζόρτζια Μελόνι. Οι δύο πλευρές φαίνεται να μπαίνουν σε λογική αμοιβαίων αντιποίνων, με τα δύο κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης να αναστέλλουν προσωρινά βασικές αρχές της Συνθήκης Σένγκεν.
Τι αποφάσισε η Μαδρίτη
Η ισπανική κυβέρνηση ανακοίνωσε αργά το βράδυ της Παρασκευής (07.08.2026) ότι επαναφέρει τους συνοριακούς ελέγχους στα αεροδρόμια και τα λιμάνια της χώρας για τους ταξιδιώτες που προέρχονται από την Ιταλία. Σύμφωνα με το υπουργείο Εσωτερικών της Ισπανίας, θα διενεργούνται έλεγχοι στα διαβατήρια και τις βίζες τόσο των Ιταλών επιβατών όσο και των επισκεπτών από άλλες χώρες που φτάνουν στην Ισπανία μέσω ιταλικού εδάφους. Η αιτιολογία που δόθηκε από τη Μαδρίτη είναι η «συνεχιζόμενη μεταναστευτική πίεση» που αντιμετωπίζει η Ιταλία, στοιχείο που σύμφωνα με τις ισπανικές αρχές δικαιολογεί το προσωρινό μέτρο.
Τα νέα μέτρα ελέγχου τίθενται σε ισχύ τα μεσάνυχτα, τοπική ώρα, δηλαδή στη 01.00 ώρα Ελλάδας, και θα παραμείνουν σε ισχύ μέχρι τις 7 Σεπτεμβρίου. Πρόκειται δηλαδή για μια χρονικά οριοθετημένη απόφαση και όχι για μόνιμη αλλαγή στο καθεστώς ελεύθερης διακίνησης ανάμεσα στις δύο χώρες, κάτι που η ισπανική πλευρά φαίνεται να θέλει να τονίσει προκειμένου να μην κατηγορηθεί για μονομερή διάρρηξη του πλαισίου Σένγκεν.
Η αντίδραση της Ρώμης και το ιστορικό της κρίσης
Η απόφαση της Μαδρίτης έρχεται ως απάντηση σε ανάλογη κίνηση της Ιταλίας, η οποία ανέστειλε προσωρινά την εφαρμογή της Συνθήκης του Σένγκεν για πολίτες τρίτων χωρών που προέρχονται από την Ισπανία, τουλάχιστον μέχρι τις 15 Αυγούστου. Η ιταλική κυβέρνηση προχώρησε στο μέτρο αυτό μετά τη μαζική άφιξη παράτυπων μεταναστών στη Θέουτα, θεωρώντας ότι η ισπανική πλευρά δεν διαχειρίστηκε επαρκώς το μεταναστευτικό κύμα. Νωρίτερα την ίδια ημέρα, η ιταλική κυβέρνηση διαμήνυσε πως δεν πρόκειται να αναθεωρήσει την απόφασή της «μέχρι να αποκλειστούν κίνδυνοι τρομοκρατικού χαρακτήρα και ασφάλειας», μια διατύπωση που δείχνει ότι η Ρώμη συνδέει το ζήτημα όχι μόνο με τη μεταναστευτική διαχείριση αλλά και με ευρύτερα ζητήματα εθνικής ασφάλειας.
Η Μαδρίτη, από την πλευρά της, είχε ήδη ζητήσει από τη Ρώμη να επαναφέρει την εφαρμογή της Συμφωνίας Σένγκεν έως τις 9 Αυγούστου, αίτημα που προφανώς δεν έγινε δεκτό, οδηγώντας στην κλιμάκωση που καταγράφεται τις τελευταίες ώρες. Η αμοιβαία αναστολή διευκολύνσεων ανάμεσα σε δύο ιδρυτικά μέλη της ζώνης ελεύθερης διακίνησης αποτελεί σπάνιο φαινόμενο για τα ευρωπαϊκά δεδομένα και αναδεικνύει πόσο ευαίσθητο έχει γίνει το μεταναστευτικό ζήτημα στη Μεσόγειο. Η κατάσταση παραμένει ρευστή, καθώς και τα δύο μέτρα έχουν ρητά προσωρινό χαρακτήρα, με συγκεκριμένες ημερομηνίες λήξης που τοποθετούνται μέσα στον Αύγουστο και τις αρχές Σεπτεμβρίου.
