Νέο πλαίσιο για την προσιτή στέγαση ετοιμάζεται να παρουσιάσει η Κομισιόν αύριο, 9 Σεπτεμβρίου. Το σχέδιο «Κανονισμού για την Προσιτή Στέγαση», προσχέδιο του οποίου έχει στη διάθεσή του το ελληνικό site «ΤΑ ΝΕΑ», δίνει στους δήμους, στις Περιφέρειες και σε άλλους τοπικούς οικισμούς τη δυνατότητα να περιορίζουν τις βραχυπρόθεσμες μισθώσεις μέσω πλατφορμών όπως η Airbnb και η Booking. Παράλληλα, ο Κανονισμός ανοίγει τον δρόμο για περιορισμούς στην αγορά κατοικιών ή γης που δεν προορίζονται για κύρια κατοικία. Στόχος είναι η αντιμετώπιση της στεγαστικής πίεσης που καταγράφεται σε αρκετές ευρωπαϊκές περιοχές.
Διαβάστε επίσης: Ο Παραδιάς: Θετικά αλλά ανεπαρκή τα μέτρα για την κατοικία
Τι προβλέπει ο Κανονισμός για την Προσιτή Στέγαση
Σύμφωνα με το Άρθρο 5 του Κανονισμού, μια αρμόδια Αρχή θα μπορεί να λάβει δύο βασικές κατηγορίες μέτρων. Η πρώτη αφορά «μέτρα που περιορίζουν την πρόσβαση ή την παροχή βραχυπρόθεσμης υπηρεσίας ενοικίασης στέγασης σε ακίνητο άλλο από την κύρια κατοικία του οικοδεσπότη». Η δεύτερη κατηγορία περιλαμβάνει «μέτρα που περιορίζουν την απόκτηση ή τη χρήση γης και οικιστικού ακινήτου» που δεν χρησιμοποιείται για κύρια κατοίκηση, είτε από τον ιδιοκτήτη είτε από άλλο πρόσωπο. Η Κομισιόν διευκρινίζει ότι το πρόβλημα που καλείται να λύσει η πρότασή της είναι η ανεπαρκής νομική βεβαιότητα γύρω από τη συμβατότητα τέτοιων μέτρων με το ευρωπαϊκό δίκαιο.
Το Άρθρο 6 του Κανονισμού θεσπίζει τρία συγκεκριμένα κριτήρια βάσει των οποίων μια περιοχή θα χαρακτηρίζεται ως περιοχή υπό στεγαστική πίεση. Πρώτον, η μέση τιμή συναλλαγής μιας κατοικίας σε σχέση με το μέσο διαθέσιμο εισόδημα του πληθυσμού πρέπει να είναι ίση ή να υπερβαίνει το όριο του 8. Δεύτερον, ο λόγος τιμής προς εισόδημα πρέπει να έχει αυξηθεί κατά την τελευταία δεκαετία. Τρίτον, η στεγαστική πίεση πρέπει να είναι απίθανο να μειωθεί τα επόμενα τρία χρόνια, με βάση τη δυναμική του πληθυσμού καθώς και την προσφορά και τη ζήτηση κατοικιών. Η Κομισιόν τονίζει ότι η αξιολόγηση των τοπικών Αρχών πρέπει να βασίζεται σε αντικειμενικά, διαφανή και επαληθεύσιμα δεδομένα.
Πλαίσιο και προϋποθέσεις εφαρμογής
Ο Κανονισμός θέτει αυστηρές προϋποθέσεις πριν μια τοπική Αρχή προχωρήσει σε περιορισμούς. Είτε πρόκειται για περιορισμό βραχυχρόνιας μίσθωσης είτε για περιορισμό απόκτησης ή χρήσης ακινήτου, η Αρχή θα πρέπει να αποδείξει ότι οι συγκεκριμένες πρακτικές έχουν αρνητική επίδραση στη διαθεσιμότητα ή στην προσιτή τιμή της στέγασης στην περιοχή για τουλάχιστον τρία έτη πριν από την έγκριση του μέτρου. Με αυτόν τον τρόπο, η Κομισιόν επιχειρεί να αποτρέψει αυθαίρετες ή πρόχειρα τεκμηριωμένες παρεμβάσεις από δήμους και Περιφέρειες.
Η ίδια η Κομισιόν είναι σαφής ότι η στεγαστική πολιτική, ο πολεοδομικός σχεδιασμός και η ρύθμιση της χρήσης γης παραμένουν πρωτίστως εθνικές, περιφερειακές και τοπικές αρμοδιότητες. Ο σκοπός του νέου Κανονισμού, όπως εξηγείται στο προσχέδιο, είναι η δημιουργία ενός κοινού ευρωπαϊκού πλαισίου που θα καθορίζει τον τρόπο με τον οποίο αξιολογούνται, επανεξετάζονται και καθίστανται διαφανείς η αιτιολόγηση και η αναλογικότητα των παρεμβάσεων που σχετίζονται με τη στέγαση. Στο προσχέδιο διευκρινίζεται επίσης ότι η αναντιστοιχία μεταξύ προσφοράς και ζήτησης αποτελεί έναν από τους βασικούς παράγοντες πίσω από τη στεγαστική πίεση που αντιμετωπίζουν πολλές ευρωπαϊκές περιοχές.
Τι ακολουθεί
Το σχέδιο του Κανονισμού για την Προσιτή Στέγαση αναμένεται να παρουσιαστεί επίσημα από την Κομισιόν αύριο, 9 Σεπτεμβρίου. Από εκείνο το σημείο και έπειτα, δήμοι και Περιφέρειες σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση θα έχουν στη διάθεσή τους ένα κοινό νομικό πλαίσιο για να αξιολογούν αν οι περιοχές ευθύνης τους βρίσκονται υπό στεγαστική πίεση και, εφόσον πληρούνται τα κριτήρια, να προχωρούν σε περιορισμούς στις βραχυπρόθεσμες μισθώσεις και στην αγορά ακινήτων που δεν προορίζονται για κύρια κατοικία.
