Η «Οικονομική Οργή» των ΗΠΑ στραγγαλίζει το Ιράν
Διεθνή

Η «Οικονομική Οργή» των ΗΠΑ στραγγαλίζει το Ιράν

3 Μαΐου 2026|4 λεπτά ανάγνωση

Η διπλή επίθεση που εξαπέλυσαν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εναντίον του Ιράν — τόσο στρατιωτική όσο και οικονομική — από τις 28 Φεβρουαρίου 2026 αρχίζει να φέρνει τα αποτελέσματά της, σύμφωνα με τις δηλώσεις κορυφαίων αξιωματούχων της Ουάσινγκτον. Το καθεστώς της Τεχεράνης βρίσκεται σε οικονομική ασφυξία, αδυνατώντας πλέον να καλύψει ακόμα και τις πιο βασικές του υποχρεώσεις. Ο συνδυασμός του οικονομικού αποκλεισμού με τις στρατιωτικές επιχειρήσεις έχει δημιουργήσει τεράστια δημοσιονομικά κενά στην Ισλαμική Δημοκρατία, με συνέπειες που ήδη γίνονται αισθητές στην καθημερινή ζωή των πολιτών. Η Ουάσινγκτον παρουσιάζει αυτή την εξέλιξη ως επιτυχία της στρατηγικής «μέγιστης πίεσης» που υιοθέτησε η κυβέρνηση Τραμπ από τις αρχές του Μαρτίου.

Ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, μίλησε ανοιχτά στο Fox News για την επιχείρηση που φέρει την κωδική ονομασία «Οικονομική Οργή» (Economic Fury). Όπως εξήγησε, ο Ντόναλντ Τραμπ έδωσε εντολή τον Μάρτιο για την άσκηση μέγιστης πίεσης στο Ιράν, ενώ πριν από τρεις εβδομάδες διέταξε το υπουργείο Οικονομικών να ξεκινήσει αυτή την εκστρατεία. Η «Οικονομική Οργή» αποτελεί, σύμφωνα με τον ίδιο τον υπουργό, το οικονομικό αντίστοιχο της στρατιωτικής Επιχείρησης «Επική Οργή» (Epic Fury), που ξεκίνησε στα τέλη Φεβρουαρίου. «Προκαλούμε ασφυξία στο καθεστώς — δεν είναι πλέον σε θέση να πληρώσουν τους στρατιώτες τους», δήλωσε χαρακτηριστικά ο Μπέσεντ, υπογραμμίζοντας το βάθος της κρίσης που αντιμετωπίζει η ιρανική ηγεσία.

Ναυτικός αποκλεισμός: 49 πλοία κλειστά εκτός Ιράν

Κεντρικό στοιχείο της εκστρατείας αποτελεί ο πλήρης ναυτικός αποκλεισμός που έχει επιβάλει το πολεμικό ναυτικό των ΗΠΑ γύρω από το Ιράν, εμποδίζοντας ουσιαστικά οποιαδήποτε ναυτιλιακή κίνηση από και προς τη χώρα. «Κανένα πλοίο δεν διέρχεται», τόνισε κατηγορηματικά ο Μπέσεντ, περιγράφοντας αυτό που χαρακτήρισε ως «πραγματικό οικονομικό αποκλεισμό». Νωρίτερα την 3η Μαΐου 2026, η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ για τη Μέση Ανατολή (CENTCOM) ανακοίνωσε επίσημα ότι έχει εμποδίσει τη διέλευση 49 πλοίων συνολικά. Παράλληλα, ο Αμερικανός υπουργός διευκρίνισε ότι η Ουάσινγκτον έχει εντείνει την πίεση σε όσους διεθνείς παράγοντες επιχειρούν να διοχετεύσουν χρήματα στο Ιράν για την υποστήριξη των Φρουρών της Επανάστασης.

Η αφορμή για τα αμερικανικά αντίποινα βρίσκεται στις ενέργειες της Τεχεράνης, η οποία από τις 27 Φεβρουαρίου είχε αρχίσει να εμποδίζει τη διέλευση μη συμμαχικών πλοίων μέσα από τα Στενά του Ορμούζ — ένα από τα πιο κρίσιμα σημεία ναυσιπλοΐας στον κόσμο. Σε ανάρτησή του στο X, ο Μπέσεντ είχε ξεκαθαρίσει από το προηγούμενο Σάββατο ότι ο οικονομικός αποκλεισμός θα συνεχιστεί «μέχρι να αποκατασταθεί η ελευθερία της ναυσιπλοΐας στο επίπεδο που ίσχυε πριν από τις 27 Φεβρουαρίου». Σε αυτό το πλαίσιο, οι ΗΠΑ παρουσιάζουν τον αποκλεισμό ως αντίδραση σε προηγούμενη πρόκληση εκ μέρους του Ιράν, και όχι ως μονομερή επιθετική κίνηση. Το πολεμικό ναυτικό αναλαμβάνει πρωταγωνιστικό ρόλο στη διατήρηση αυτής της πίεσης στα ύδατα της περιοχής.

Υπερπληθωρισμός και λιμός: το Ιράν στο χείλος της κατάρρευσης

Η εικόνα που σχεδιάζουν οι αμερικανικοί αξιωματούχοι για την κατάσταση της ιρανικής οικονομίας είναι ιδιαιτέρως ζοφερή. Ο οικονομικός σύμβουλος του προέδρου, Κέβιν Χάσετ, μιλώντας στο CBS νωρίς το πρωί της 3ης Μαΐου, έκανε λόγο για «ακραία καταστροφή», επισημαίνοντας ότι το Ιράν βιώνει υπερπληθωρισμό και αρχίζει να αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα επισιτιστικής ασφάλειας. «Αρχίζουν να υποφέρουν από λιμό», δήλωσε ο Χάσετ, περιγράφοντας μια κατάσταση που, αν επιβεβαιωθεί, σηματοδοτεί δραματική επιδείνωση των συνθηκών διαβίωσης για τον απλό ιρανικό πληθυσμό. Η παρουσίαση αυτών των στοιχείων από αμερικανικούς αξιωματούχους έρχεται σε μια κρίσιμη φάση της σύγκρουσης, όπου η οικονομική πίεση αποκτά στρατηγική βαρύτητα ισοδύναμη με τις στρατιωτικές επιχειρήσεις.

Ωστόσο, η αμερικανική στρατηγική δεν περιορίζεται μόνο στη σύσφιξη του αποκλεισμού. Ο Μπέσεντ αποκάλυψε ότι οι αμερικανικές υπηρεσίες έχουν εντοπίσει περιουσιακά στοιχεία των Φρουρών της Επανάστασης σε τράπεζες του εξωτερικού, τα οποία και θα παγώσουν. Χαρακτηρίζοντας τους Φρουρούς της Επανάστασης ως «διεφθαρμένη οργάνωση» που «κλέβει από τον ιρανικό λαό εδώ και χρόνια», ο υπουργός εξήγησε ότι αυτά τα κεφάλαια θα «διατηρηθούν για τον ιρανικό λαό μετά την επίλυση της σύγκρουσης». Η ρητορική αυτή αποσκοπεί προφανώς στο να παρουσιάσει τις αμερικανικές ενέργειες ως υπεράσπιση των συμφερόντων των ίδιων των Ιρανών πολιτών, σε αντιδιαστολή με την ηγεσία τους. Παράλληλα, τονίζεται η διεθνής διάσταση της πίεσης, καθώς στο στόχαστρο της Ουάσινγκτον μπαίνουν και τρίτες χώρες που τυχόν συνεχίζουν να χρηματοδοτούν το Ιράν παρακάμπτοντας τις κυρώσεις.

Σχετικά άρθρα